Moien

luxemburgués B1

Planes y futuro Pläng fir d'Zukunft

Di qué piensas hacer, queda con alguien, sopesa opciones y habla de deseos, esperanzas y metas.

Al final de esta lección podrás

32 palabras y expresiones

virhunn
planear, tener intención de Separable: ech hunn vir, mir hate vir. Eppes vir hunn: tener algo planeado.
sech virhuelen
proponerse, decidirse a Separable: hien huet sech virgeholl.
plangen
planear
d'Absicht
la intención
de Virsaz
el propósito Plural: d'Virsätz.
d'Zil
la meta, el objetivo Neutro.
d'Decisioun
la decisión Plural: d'Decisiounen.
entscheeden
decidir
d'Méiglechkeet
la posibilidad, la opción
d'Optioun
la opción Plural: d'Optiounen.
den Termin
la cita También: el plazo.
d'Ofmaachung
el acuerdo, lo acordado Plural: d'Ofmaachungen.
ofmaachen
acordar, quedar en Separable: mir hunn ofgemaach.
d'Virbereedung
la preparación Plural: d'Virbereedungen.
den Erfolleg
el éxito
d'Karriär
la carrera profesional
d'Perspektiv
la perspectiva, el panorama Plural: d'Perspektiven.
verwierklechen
hacer realidad, llevar a cabo
erfëllen
cumplir
d'Erwaardung
la expectativa Plural: d'Erwaardungen.
hoffentlech
ojalá, esperemos que
ofschléissen
celebrar / cerrar (un contrato)
d'Demande
la solicitud
verantwortlech
responsible
d'Instanz
authority
weiderreechen
to pass on
wäerten
will
d'Groussstad
large city
genuch
enough
selbstänneg
independent, self-employed
hexen
to perform magic
ënnerhuelen
to do, to undertake

Gramática

virhunn es un verbo separable

En una oración principal el prefijo vir va al final: ech hu … vir. Eppes vir hunn significa tener algo planeado, y así se pregunta por los planes de alguien (véase el tercer ejemplo).

Después de virhunn el plan viene como una oración con ze y un infinitivo: … vir, spadséieren ze goen. Con un verbo separable, ze se cuela entre el prefijo y el verbo: ofzeschléissen.

  • Ech hu vir, dësen Dossier haut ofzeschléissen. — Tengo intención de terminar este expediente hoy.
  • Mir hate vir, spadséieren ze goen, mee leider reent et. — Habíamos pensado ir a pasear, pero por desgracia está lloviendo.
  • Hutt der e Samschdeg den Owend schonn eppes vir? — ¿Ya tenéis algo planeado para el sábado por la noche?

Lo que pasará: wäert + infinitivo

Para decir lo que va a pasar, usa wäert con el infinitivo al final de la oración: ech wäert, du wäerts, hie wäert, mir wäerten. También puede expresar una suposición probable, a menudo con wuel (probablemente).

  • D'Wieder wäert sech änneren. — El tiempo va a cambiar.
  • Ech wäert Är Demande un déi verantwortlech Instanz weiderreechen. — Remitiré su solicitud a la autoridad competente.
  • Et huet vill geschneit, si wäerte sech verspéiden. — Ha nevado mucho, probablemente llegarán tarde.
  • Däin Dram wäert sech wuel ni erfëllen. — Tu sueño probablemente nunca se hará realidad.

Deseos y «si»: wéilt, hätt, wier, kéint, géif

Para desear algo o imaginar una situación, usa las formas wéilt (querría), hätt (tendría), wier (sería), kéint (podría) y géif (haría). Después de wann el verbo va al final, y la oración principal empieza entonces con su verbo: Wann ech … hätt, géif ech …

  • Ech wéilt, et wier scho Vakanz! — ¡Ojalá ya fueran las vacaciones!
  • Ech wéilt net an enger Groussstad liewen. — No me gustaría vivir en una gran ciudad.
  • Wann ech genuch Kapital hätt, géif ech mech selbstänneg maachen. — Si tuviera suficiente capital, me haría autónomo.
  • Wann ech hexe kéint, géif ech dech an e Fräsch verwandelen. — Si pudiera hacer magia, te convertiría en una rana.

Práctica

14 ejercicios: opción múltiple, escritura, parejas y ordenar palabras.